محل دفن سر امام حسین(ع) طبق مشهورترین قول (شیعه و سنی)
نظر مشهور و مورد پذیرش اکثریت علمای شیعه و بسیاری از اهل سنت آن است که سر مطهر امام حسین (ع) پس از گرداندن در شهرها، توسط امام سجاد (ع) در روز اربعین (۲۰ صفر سال ۶۱ هجری قمری) به کربلا بازگردانده شد و به بدن مطهر پیوست. شیخ صدوق در کتاب الامالی اینگونه آورده است:
عن فاطمة بنت علي (صلوات الله عليهما): ثم إن يزيد (لعنه الله) أمر بنساء الحسين (عليه السلام) فحبسن مع علي بن الحسين (عليهما السلام) في محبس لا يكنهم من حر ولا قر حتى تقشرت وجوههم، ولم يرفع ببيت المقدس حجر عن وجه الأرض إلا وجد تحته دم عبيط، وأبصر الناس الشمس على الحيطان حمراء كأنها الملاحف المعصفرة، إلى أن خرج علي بن الحسين (عليهما السلام) بالنسوة، ورد رأس الحسين (عليه السلام) إلى كربلاء
از فاطمه دختر علی (علیه السلام) برایم نقل کرد: سپس یزید (لعنت الله علیه) دستور داد زنان حسین (علیه السلام) را با علی بن الحسین (علیه السلام) در زندانی، زندانی کنند که از گرما و سرما در امان نبودند تا اینکه پوست صورتشان کنده شد. و هیچ سنگی از روی زمین در اورشلیم برداشته نشد مگر اینکه خون تازه در زیر آن پیدا شد و مردم آفتاب را بر دیوارها دیدند که مانند ورقهای زعفرانی رنگ، قرمز شده بود، تا اینکه علی بن الحسین (علیهما السلام) با زنان بیرون آمدند و سر حسین (علیه السلام) را به کربلا بازگرداندند.
لیست سایر اماکن احتمالی محل دفن سر امام حسین (ع)
در کنار قول مشهور، گزارشهای متعددی در منابع تاریخی دیده میشود که عبارتند از:
- دمشق (سوریه، مقام رأس الحسین): برخی روایات تصریح دارند سر پس از انتقال به شام، در یکی از محلههای دمشق (احتمالا مسجد اموی یا فرادیس دمشق) دفن شد.
- مدینه (قبرستان بقیع): بنا به قولی سر حضرت توسط یزید به مدینه فرستاده شد و به امر والی مدینه کنار قبر حضرت زهرا (س) در بقیع دفن شد.
- عسقلان (فلسطین اشغالی): احتمالی وجود دارد که پیش از انتقال به مصر، مدفن سر امام حسین (ع) در عسقلان فلسطین بوده و زیارتگاهی هم از دوره صلیبیون تا فاطمیان برپا بوده است.
- قاهره (مصر، مسجد رأس الحسین): این احتمال تاریخی هم مطرح شده که فاطمیان سر را در قرن ششم قمری از عسقلان (فلسطین امروزی) به قاهره منتقل کردند و در مکان کنونی مسجد رأس الحسین تدفین نمودند.
- نجف (عراق): روایات منابع شیعی به نقل از امام صادق (ع) محل دفن سر را کنار قبر امیرالمؤمنین (ع) در نجف دانستهاند، که اکنون به مسجد الراس یا مسجد حنانه معروف است. در ادامه همین مقاله توضیحات کاملتری در مورد صحت دفن سر حضرت سید الشهدا در مسجد حنانه ارائه خواهیم کرد.
چرا ضریح امام حسین (ع) 6 گوشه است؟ | چه کسانی در آن مدفون هستند؟
آیا سر امام حسین (ع) در مسجد حنانه دفن شده است؟
پس از واقعه کربلا، زمانی که کاروان اسیران اهلبیت (ع) را به کوفه بازمیگرداندند، سر مقدس امام حسین (ع) را بر زمین مسجدی نهادند که بعدها به «مسجد حنانه» شهرت یافت. در آن هنگام صدایی جانسوز، همچون ناله بچهشتری که مادرش را از دست داده، از آن مکان برخاست و نشانهای از اندوه زمین بر مصیبت عاشورا شد. سالها بعد، امام صادق (ع) در همین محل نماز گزاردند، و هنگامی که علت را جویا شدند، فرمودند: «در اینجا سر جدم حسین (ع) را نهادند.» این روایت در (بحارالأنوار)، جلد ۹۷، صفحه ۴۵۴، توسط علامه مجلسی نقل شده است.
نکته مهم: توجه داشته باشید که تاکید بر حضور سر مبارک در این مسجد بوده و برخی اقوال اشارهای به دفن رأس حضرت در این مکان ننمودهاند، در مقاله لیست اماکن زیارتی نجف و کوفه بخش مربوط به مسجد حنانه میتوانید اطلاعات کاملتری از جزئیات روایت فرود راس الحسین (ع) در این محل بدست آورید.
مقام رأس الحسین، محل احتمالی دفن سر امام حسین (ع) در قاهره
احتمال دیگر درباره محل دفن سر حضرت، مسجد امام حسین (ع) شهر قاهره است که به نام «مقام رأس الحسین» نیز شناخته میشود. بر طبق این روایات تاریخی خلفای فاطمی پس از تسلط صلیبیها بر عسقلان (محل دفن سر امام)، برای حفظ کرامت آن، سر مبارک را به مصر منتقل و در قاهره دفن کردند.
