قبه امام حسین (ع) کجا است؟
قبه در لغت به معنای گنبد یا هر سازه ای است که به شکل گنبد ساخته شود. قبه امام حسین (ع) به گنبد طلایی رنگی اطلاق میشود که بر فراز ضریح مطهر امام حسین (ع) در کربلا بنا شده است.
آیا زیر قبه امام حسین محل استجابت دعا است؟
در بخشی زیارت ناحیه مقدسه داریم: (….السلام على من الإجابهًْ تحت قبته….) یعنی سلام بر کسی که اجابت دعا زیر گنبد اوست
رسول اکرم فرمودند:
هر کس او (امام حسین علیهالسلام) را با شناخت از حقّ او زیارت کند، برای او ثواب هزار حج و هزار عمره نوشته میشود. آگاه باشید! هر کس او را زیارت کند، گویا مرا زیارت کرده، و هر کس مرا زیارت کند، گویا خدا را زیارت کرده است. و حق زائر بر خداوند این است که او را به آتش دوزخ عذاب نکند. آگاه باشید! دعا زیر گنبد او مستجاب است، و شفا در خاک اوست، و امامان از نسل اویند.
كفاية الأثر في النص على الأئمة الإثني عشر/جلد : 1 صفحه : 17
آیا زیر قبه امام حسین (ع) بخشی از حائر حسینی است؟
حائر حسینی به محدودهای جغرافیایی در اطراف قبر مطهر امام حسین (ع) اطلاق میشود. این محدوده، دارای مرزهای مشخصی است که بر اساس روایات و دیدگاههای مختلف، تعیین شده است. اما قبه، یک سازه فیزیکی و معماری است که بر فراز مرقد مطهر بنا شده است. قبه، بخشی از بنای حرم است و نه بخشی از زمین یا محدودهای که حائر را تشکیل میدهد. محدوده حائر، معمولاً به زمین اطراف قبر مطهر، قتلگاه، خیمه گاه، و تل زینبیه اطلاق میشود. قبه، در این تعریف نمیگنجد.اما می توان محدوده زیر قبه را هم جزء حائر حسینی به شمار آورد. از سوی دیگر فضائلی که برای حائر حسینی ذکر شده است به طور مستقیم با حضور در نزدیکی مرقد مطهر و زیر قبه مرتبط است. زائران با حضور در زیر قبه، امیدوارند که از این فضائل بهرهمند شوند. قبه، به عنوان یک نماد بصری، به شناسایی و تشخیص حائر حسینی کمک میکند. زائران با دیدن قبه، میدانند که به محدوده حائر نزدیک شدهاند و میتوانند از فضائل آن بهرهمند شوند.
فضایل حائر حسینی از نگاه حضرات معصومین کدام است؟
اجابت دعا
طبق حدیثی از پیامبر اسلام (ص) که در سطور بالاتر نیز بدان اشاره شد. دعا در زیر گنبد امام حسین (ع) مستجاب میشود.
شفا در تربت
پیامبر اسلام خطاب به حضرت امام حسین فرمودند: شفای امت من در تربت توست، و ائمه از نسل تو هستند.
مناقب آل أبي طالب - ط المكتبة الحيدرية نویسنده : ابن شهرآشوب/جلد : 3 صفحه : 235
سرّ خوردن تربت
با آنکه خوردن خاک حرام است، اما تربت حائر استثناست.
امام صادق فرمودند: خوردن گل حرام است، مگر خاک حائر که شفای هر درد و ایمنی از هر ترس است.
مستدرك الوسائل نویسنده : المحدّث النوري جلد : 10 صفحه : 331
حکم نماز مسافر در حائر حسینی
در فقه شیعه، برای نماز مسافر در مکانهایی خاص، احکامی ویژه مطرح شده است. یکی از این مکانها، حائر حسینی در کربلاست. بر اساس فتوای مشهور فقهای شیعه، مسافری که کمتر از ده روز قصد اقامت در کربلا را دارد، میتواند نمازهایش را به صورت کامل (تمام) بخواند، هرچند خواندن نماز به صورت شکسته (قصر) نیز برای او جایز است.
چرا نماز کامل است؟
علاوه بر حائر حسینی (ع)، در سه مکان مقدس دیگر نیز نماز به صورت کامل خوانده میشود، حتی برای مسافر:
- مسجدالنبی (ص) در مدینه
- مسجد کوفه
- مسجدالحرام در مکه
علت اینکه نماز در این چهار مکان به صورت کامل خوانده میشود، به طور مشخص و قطعی برای ما معلوم نیست. در واقع، این یک حکم تعبدی است، به این معنا که ما به دلیل دستور و روایات معصومین (علیهمالسلام) به آن عمل میکنیم. باید توجه داشت که علت اصلی این حکم، نزد خداوند متعال است و ما باید با تسلیم و اطاعت، به این دستور عمل کنیم و از فضیلت این اماکن بهرهمند شویم.
محدوده حائر حسینی کجا است؟
کوچکترین محدودهای که در روایات به عنوان حائر حسینی ذکر شده، فاصلهای در حدود ۲۰ تا ۲۵ ذراع از محل دفن امام حسین (ع) است، که تقریباً معادل ۱۰ تا ۱۲ متر میشود. بر پایه این روایت، قطر تقریبی حائر حدود ۲۲ متر برآورد شده که میتواند نمایانگر وسعت حرم و فضای پیرامونی آن در عصر امام صادق (ع) باشد. از سوی دیگر، بیشترین وسعتی که برای حائر نقل شده، گسترهای چند فرسخی است که تمامی شهر کربلا را در بر میگیرد.
برگرفته از کتاب تاریخ کربلاء و حائرالحسین(ع).
محدوده حائر حسینی براساس دیدگاه علما
برخی از فقها با استناد به روایاتی که وسعت حائر را تا چند فرسخ بیان کردهاند، قائلاند که حکم تمامخواندن نماز، در سراسر شهر کربلا جریان دارد. با این حال، اکثریت فقها این حکم را به محدودهای معیّن محدود کردهاند که بنا بر آرای مختلف، به چند صورت تعریف شده است:
- شامل مدفن امام حسین (ع) و یاران شهیدش، بهجز مرقد حضرت عباس (ع)/الارشاد، ج۲، ص۱۲۶
- محدودهای شامل حرم و صحن اصلی، همانگونه که پیش از توسعه دوره صفویه وجود داشته است/بحار الانوار، ج۸۶، ص۸۹ـ۹۰.
- صرفاً فضای روضه مطهر امام حسین (ع) و نه رواقها یا مسجد پشت آن، یعنی از ناحیه سر تا پنجره متصل به رواق، از طرف پا تا درِ ورودی به رواق، و از پشت سر تا مسجد/بحار الانوار، ج۸۶، ص۸۹
- تنها فضای اطراف ضریح مطهر/العروة الوثقی، ج۲، ص۱۶۴ـ۱۶۵؛
کامل بودن یا نبودن نماز و علتش هم میتونه تحت خود قبه بحث بشه لازمه که بحث بره درباره حائر حسینی اتفاق بیفته؟
است/بحار الانوار، ج۸۶، ص۸۹ـ۹۰.
