آموزش نماز عرفه و بهترین زمان خواندن آن
این نماز خود متشکل از دو نماز است؛ نماز انابه و نماز امیرالمؤمنین.
بهترین زمان برای خواندن نماز عرفه، بعد از نماز عصر و قبل از دعای عرفه میباشد که تأکید شده است که خوب است زیر آسمان خوانده شود (مکان بدون سقف). مستحب است که بعد از نماز عصر با خداوند خود گفتوگو کنید و به اشتباهات و گناهان اعتراف نمایید و سپس این نماز را بخوانید:
- نماز انابه (دو رکعت)
این نماز دو رکعت است، مانند نماز صبح با این تفاوت که در رکعت اول بعد از سوره حمد، سوره توحید را میخوانید و در رکعت دوم بعد از حمد سوره کافرون را میخوانید. - نماز امیرالمؤمنین (چهار رکعت)
این نماز شامل دو نماز دو رکعتی است که در آن 200 بار سوره توحید خوانده میشود، به این صورت که در هر رکعت بعد از سوره حمد باید 50 بار سوره توحید خوانده شود.
روز عرفه چه روزی است؟
تسبیحات و ذکرهای بعد از نماز
بعد از اتمام نمازها، این اذکاری که از پیامبر اسلام (ص) روایت شده را زمزمه کنید:
10 مرتبه تسبیحات زیر را بخوانید:
سُبْحَانَ الَّذِی فِی السَّمَاءِ عَرْشُهُ سُبْحَانَ الَّذِی فِی الْأَرْضِ حُکْمُه
منزه آن خدایى که عرش با عظمت او در آسمان است منزه است آن خدایى که فرمانش در زمین است
سُبْحَانَ الَّذِی فِی الْقُبُورِ قَضَاؤُهُ سُبْحَانَ الَّذِی فِی الْبَحْرِ سَبِیلُهُ سُبْحَانَ الَّذِی فِی النَّارِ سُلْطَانُهُ
منزه است آن خدایى که در قبرها قضاى او جارى شده منزه است آن خدایى که در دریا راه دارد منزه است آن خدایى که در دوزخ فرمانفرمایى دارد
سُبْحَانَ الَّذِی فِی الْجَنَّهِ رَحْمَتُهُ سُبْحَانَ الَّذِی فِی الْقِیَامَهِ عَدْلُهُ
منزه است خدایى که در بهشت است رحمتش منزه است خدایى که عدالتش در قیامت ظاهر مىشود
سُبْحَانَ الَّذِی رَفَعَ السَّمَاءَ سُبْحَانَ الَّذِی بَسَطَ الْأَرْضَ سُبْحَانَ الَّذِی لاَ مَلْجَأَ وَ لاَ مَنْجَى مِنْهُ إِلاَّ إِلَیْهِ
منزه است خدایى که آسمان را برافراشت منزه است خدایى که زمین را بگسترد منزه است خدایى که جز به درگاه او پناه و راه نجاتى نیست
صوت تسبیحات پیامبر در روز عرفه در زیارتخوان آمنین
- اذکار صدتایی:
بعد از تسبیحات، توصیه شده اذکار زیر را هر کدام 100 مرتبه تکرار کنید:
- ذکر تسبیحات اربعه: (سُبْحَانَ اللَّهِ وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ وَ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَ اللَّهُ أَکْبَرُ)
- سوره توحید
- آیةالکرسی
- صلوات بر محمد و آل محمد
پس از پایان صد صلوات، هر کدام از ذکرهای زیر را ده مرتبه بخوانید:
لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَحْدَهُ لاَ شَرِیکَ لَهُ لَهُ الْمُلْکُ وَ لَهُ الْحَمْدُ یُحْیِی وَ یُمِیتُ وَ یُمِیتُ وَ یُحْیِی
نیست معبود بحقى جز خداى یگانه که انبازى ندارد و پادشاهى و ستایش او را سزد زنده کند و بمیراند و بمیراند و زنده کند
وَ هُوَ حَیٌّ لاَ یَمُوتُ بِیَدِهِ الْخَیْرُ وَ هُوَ عَلَى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ
و او زنده است که هرگز نمیرد به دست اوست هر خیر و نیکى و او بر هر چیزى تواناست
ده مرتبه:
أَسْتَغْفِرُ اللَّهَ الَّذِی لاَ إِلَهَ إِلاَّ هُوَ الْحَیُّ الْقَیُّومُ وَ أَتُوبُ إِلَیْهِ
آمرزش مىطلبم از خداى که نیست معبودى بحق جز او که زنده و پاینده است و بسوى او باز مىگردم
سپس 10 مرتبه بگویید:
یَا اللَّهُ
اى خدا
یَا رَحْمَانُ
اى بخشاینده
یَا رَحِیمُ
اى مهربان
یَا بَدِیعَ السَّمَاوَاتِ وَ الْأَرْضِ یَا ذَا الْجَلاَلِ وَ الْإِکْرَامِ
اى آفریننده آسمانها و زمین اى صاحب جلالت و بزرگوارى
یَا حَیُّ یَا قَیُّوم
اى زنده و پاینده
یَا حَنَّانُ یَا مَنَّانُ
اى بخشنده اى نعمتدهنده
یَا لاَ إِلَهَ إِلاَّ أَنْتَ
اى که نیست معبود به حقى جز ذات مقدست
آمِینَ
دعای پایانی:
در انتها دعایی را میخوانید که به این شرح است:
اللَّهُمَّ إِنِّی أَسْأَلُکَ یَا مَنْ هُوَ أَقْرَبُ إِلَیَّ مِنْ حَبْلِ الْوَرِیدِ
بار خدایا من از تو درخواست مىکنم اى خدایى که او از رگ گردن به من نزدیکتر است
یَا مَنْ یَحُولُ بَیْنَ الْمَرْءِ وَ قَلْبِهِ یَا مَنْ هُوَ بِالْمَنْظَرِ الْأَعْلَى وَ بِالْأُفُقِ الْمُبِینِ
اى خدایى که میان مرد و دلش حایل شوى اى خدایى که در منظر اعلى و افق مبینى
یَا مَنْ هُوَ الرَّحْمَنُ عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوَى یَا مَنْ لَیْسَ کَمِثْلِهِ شَیْءٌ وَ هُوَ السَّمِیعُ الْبَصِیرُ
اى خدایى که بخشاینده و بر عرش با عظمتت استوارى اى که به مانندش چیزى نیست و او شنوا و بیناست
أَسْأَلُکَ أَنْ تُصَلِّیَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ
از تو درخواست مىکنم که بر محمد و آل محمد درود فرستى
نکته مهم: این نماز و ادعیه که توضیحات داده شد، برای مؤمنی هست که در صحرای عرفات حضور ندارد و برای حجاج حاضر در عرفات نمازی دیگر توصیه شده که بیان آن در این مقاله نمیگنجد.
دعای روز عرفه در صحیفه سجادیه
نماز عرفه؛ فضائل، برکات و آثار معنوی
درک عظمت این روز و اقامه نماز آن، نگاه انسان به بندگی را متحول میکند. عرفه تنها یک روز تقویمی نیست؛ اقیانوسی از رحمت است که هر کسی به قدر همت خود از آن بهره میبرد.
درک ثواب اهل عرفات
اصلیترین و شگفتانگیزترین اثر نماز روز عرفه، شستوشوی کامل روح از آلودگیها و خطاهای گذشته است. طبق روایت معتبری از امام صادق (ع) که در کتاب مفاتیحالجنان نیز به آن اشاره شده، این نماز مانع بزرگ پذیرش دعا (یعنی سنگینی بار گناهان) را از بین میبرد. امام صادق (ع) میفرمایند: هر کس در روز عرفه، پیش از آنکه مشغول دعا و مناجات شود، در زیر آسمان دو رکعت نماز بگزارد و در پیشگاه خداوند به گناهان خود اعتراف و اقرار کند، به آنچه در این روز برای اهل عرفات مقدر شده است (از بخشش و رحمت)، دست خواهد یافت و تمام گناهان او آمرزیده میشود.
خداوند در این روز گناهکاران را چنان میبخشد که گویی همین امروز از مادر متولد شدهاند
فرصتی برای جاماندگان رمضان
نماز و اعمال روز عرفه در واقع یک «وقت اضافه» رحمانی و آخرین پناهگاه معنوی است. در روایات تأکید شده است اگر کسی در شبهای مبارک قدر موفق به کسب بخشش و غفران الهی نشده باشد، با اقامه این نماز و اعتراف خالصانه به اشتباهات در پیشگاه حقتعالی، مورد رحمت و بخشش خداوند قرار می گیرد و از قافله خوبان جا نخواهد ماند.
پاک کردن دل برای یک مناجات شیرین
گناهان و فکرهای درگیر ما، مثل گرد و غباری هستند که روی آینه دل مینشینند و باعث میشوند موقع دعا، حس و حال خوبی نداشته باشیم. این نماز (بهخصوص با تکرار زیاد سوره توحید در آن) دل را کاملاً صاف و سبک میکند تا وقتی بعد از آن دعای اصلی عرفه را شروع میکنید، شیرینیِ مناجات با خدا را با تمام وجود حس کنید.
اعمال مرتبط با روز عرفه
در کتاب مفاتیحالجنان، اعمال دیگری برای روز عرفه توصیه شده است که به شرح زیر است:
- روزه گرفتن: روزه در عرفه بسیار فضیلت دارد، البته اگر باعث ضعف شما در خواندن ادعیه و نماز نشود.
- غسل کردن قبل از غروب آفتاب
- زیارت امام حسین (ع) در روز عرفه: طبق روایاتی از امام صادق (ع)، اگر کسی در روز عرفه امام حسین (ع) را زیارت کند، خداوند ثواب هزار حج و هزار عمره را به او میدهد و انگار هزار بار در راه خدا و در رکاب امام عادل جهاد کرده است.
- دعای عرفه امام حسین (ع): این دعا معروف به دعای روز عرفه نیز میباشد.
دعای شب عرفه اعمال شب و روز عرفه را بخوانید
دعای پایانی و کوتاه روز عرفه:
یا رَبِّ إنَّ ذُنُوبى لا تَضُرُّکَ، وَاِنَّ مَغْفِرَتَکَ لى لا تَنْقُصُکَ، فَاَعْطِنى ما لا
پروردگارا همانا گناهان من زیانى به تو نزند و محققاً آمرزش تو از من نقصانى به تو نرساند پس عطا کن به من آنچه را
یَنْقُصُکَ، وَاغْفِرْ لى ما لایَضُــرُّکَ
نقصانت نرساند و بیامرز برایم آنچه را زیانت نزند
دعای شب و روز عرفه و جمعه
